Objawy somatyczne lęku: jakie są, kiedy dzwonić pod 112 i co pomaga

Jakie są objawy somatyczne lęku?

Objawy somatyczne lęku to dolegliwości z ciała, które NHS wymienia wśród fizycznych objawów lęku. Objawy z listy NHS można uporządkować w cztery grupy. Wiele z nich występuje też w innych chorobach, więc lista nie służy do rozpoznawania lęku u siebie. Przyczynę objawu ocenia lekarz.

• Serce i oddech: szybsze, nieregularne lub bardziej wyczuwalne bicie serca, ból w klatce piersiowej, duszność.
• Głowa i równowaga: zawroty głowy, uczucie lekkości w głowie, bóle głowy.
• Przewód pokarmowy: utrata apetytu, niestrawność, skurcze brzucha, wzdęcia, nudności, zaparcia, biegunka.
• Skóra i mięśnie: pocenie się, uczucie gorąca, drżenie, napięcie mięśni.

Kiedy objaw z ciała wymaga numeru 112, a kiedy lekarza?

Przy bólu w klatce piersiowej, duszności, utracie przytomności albo objawach innych niż dotychczas zadzwoń pod 112, także jeśli masz rozpoznany lęk lub napady paniki. Nie zakładaj, że to lęk. Według NICE osoba, która zgłasza się z atakiem paniki na SOR, przechodzi minimum badań potrzebnych do wykluczenia ostrych problemów fizycznych.

Objaw, który pojawia się po raz pierwszy, powinien ocenić lekarz. NHS opisuje, że przy zaburzeniu panicznym lekarz może wykonać badanie fizykalne, by wykluczyć inne przyczyny. Wcześniejsze badania nie wykluczają nowej choroby, dlatego nowy lub zmieniony objaw wymaga nowej oceny.

PsychoLogic

Jak skutecznie regulować emocje?

Ten sam temat w podcaście PsychoLogic

Wszystkie odcinki Subskrybuj kanał

Dlaczego lęk daje objawy z ciała?

Lęk uruchamia w organizmie wyrzut adrenaliny i kortyzolu, które według NHS powodują fizyczne objawy. Przykłady to szybsze tętno oraz pocenie się. W tym stanie może pojawić się atak paniki, a według NHS większość ataków trwa od 5 do 20 minut. Objawy z ciała mają więc opisany mechanizm i nie są wymyślone.

Atak paniki opisujemy w osobnym tekście. Osobne teksty dotyczą też lęku uogólnionego oraz fobii społecznej.

Dlaczego prawidłowe wyniki badań nie zawsze uspokajają?

Prawidłowy wynik wykonanych badań nie dowodzi, że nic ci nie jest, i nie zawsze przynosi spokój osobie z lękiem. NHS opisuje lęk o zdrowie jako stan, w którym ktoś wielokrotnie sprawdza ciało, prosi bliskich o zapewnienie, że nie jest chory, i obawia się, że lekarz albo badania coś przeoczyły.

Zalecenie NICE dotyczy osoby z rozpoznanym lub podejrzewanym zaburzeniem lękowym uogólnionym, która szuka uspokojenia co do objawów z ciała. NICE zaleca, by lekarz rozważył z nią, czy część objawów wynika z tego zaburzenia. NHS dodaje, że sam lęk może wywoływać bóle głowy czy szybkie bicie serca, które łatwo wziąć za chorobę.

Lekarz czy psychoterapeuta: kto zajmuje się objawami z ciała przy lęku?

Objawy z ciała przy lęku najpierw ocenia lekarz. Lekarz bada i zleca diagnostykę. Rozpoznanie medyczne i decyzje o lekach należą do lekarza. Psycholog lub psychoterapeuta pracuje z lękiem oraz z myślami o objawach, ale nie ocenia wyników badań. Psychoterapia nie zastępuje diagnostyki medycznej.

Jeśli lekarz nie znalazł przyczyny somatycznej, a lęk, sprawdzanie ciała lub unikanie sytuacji nadal utrudniają życie, możesz umówić konsultację psychologiczną. Nasilenie lęku sprawdzisz wstępnie w teście GAD-7, który jest narzędziem przesiewowym, nie rozpoznaniem.

PsychoLogic

„Nie chcę żyć”: co powiedzieć, gdy słyszysz to od swojego dziecka?

Jak leczy się lęk, który daje objawy z ciała?

Wytyczne NICE wymieniają psychoterapię poznawczo-behawioralną (CBT) wśród form leczenia zaburzenia lękowego uogólnionego i zaburzenia panicznego. Przy zaburzeniu lękowym uogólnionym z wyraźnym upośledzeniem funkcjonowania NICE zaleca zaproponować CBT albo lek, a wybór zależy od preferencji osoby. Przy umiarkowanym lub ciężkim zaburzeniu panicznym zaleca rozważyć skierowanie na CBT.

Według NHS CBT bada reakcję podczas ataku paniki oraz myśli, które jej towarzyszą. Następnie uczy zmiany zachowania, które pomaga zachować spokój. NICE zaleca CBT w wymiarze 7 do 14 godzin przy zaburzeniu panicznym. Przy zaburzeniu lękowym uogólnionym NICE przewiduje 12 do 15 cotygodniowych sesji po godzinie: mniej, jeśli poprawa przyjdzie wcześniej, więcej, jeśli wymaga tego stan.

O lekach decyduje lekarz. Nie odstawiaj ani nie zmieniaj leków bez konsultacji z lekarzem.

Co możesz robić sam przy lęku z objawami z ciała?

NHS wymienia kilka rzeczy, które mogą pomóc przy lęku. Wymienia też rzeczy, których należy unikać. Lista dotyczy samego lęku, a nie przyczyn somatycznych objawów. Żadna z pozycji nie zastępuje oceny lekarskiej objawów z ciała: przy bólu w klatce piersiowej, duszności albo utracie przytomności dzwoń pod 112.

• Pomaga według NHS: rozmowa z zaufaną osobą, regularna aktywność fizyczna, regularne posiłki, ćwiczenia spokojnego oddychania lub medytacja.
• Lepiej unikać według NHS: robienia wszystkiego naraz oraz skupiania się na sprawach, na które nie masz wpływu.
• NHS wymienia też alkohol, papierosy, hazard i narkotyki, które mogą pogorszyć zdrowie psychiczne.

Jak pomagamy przy objawach somatycznych lęku w PsychoNovatis?

W PsychoNovatis prowadzimy psychoterapię poznawczo-behawioralną lęku. Pracujemy stacjonarnie w Lublinie oraz online. Psychoterapię prowadzą psycholożki i psychoterapeutki w trakcie szkolenia, sesja trwa 50 minut, a przed terapią właściwą odbywają się średnio 3-4 konsultacje, zależnie od przypadku. Wizyta jest prywatna i nie jest refundowana z NFZ.

Nie zastępujemy diagnostyki medycznej. Nie oceniamy wyników badań. Leków nie przepisujemy. Koszt zależy od liczby sesji. Znaczenie ma też częstotliwość spotkań oraz forma terapii. Aktualne stawki znajdziesz w cenniku.