Terapia zaburzeń odżywiania w Lublinie
Zaburzenia odżywiania, takie jak anoreksja, bulimia, napadowe objadanie się i ARFID, to sytuacje, w których jedzenie i kontrola nad ciałem zaczynają organizować całe życie. Prowadzimy terapię w nurcie poznawczo-behawioralnym w Lublinie i online, a przy objawach z ciała najpierw potrzebny jest lekarz.
Objawy i oznaki
Silna koncentracja na wadze, kaloriach i wyglądzie
Restrykcje żywieniowe albo napady objadania się
Zachowania kompensacyjne po jedzeniu
Poczucie winy i wstydu związane z jedzeniem
Unikanie posiłków w towarzystwie
Wahania nastroju powiązane z jedzeniem i wagą

Metody pracy
Zrozumienie funkcji, jaką pełni sposób jedzenia
Praca z obrazem ciała i przekonaniami o wyglądzie
Nauka regulowania emocji bez udziału jedzenia
Stopniowe odbudowywanie regularności posiłków
Współpraca z lekarzem i dietetykiem, gdy jest potrzebna

Zaburzenia odżywiania rzadko dotyczą samego jedzenia. Pod spodem znajduje się zwykle potrzeba kontroli, radzenie sobie z emocjami albo obraz siebie zbudowany wokół wyglądu. Anoreksja, bulimia, napadowe objadanie się i ARFID mają różny przebieg, ale wspólny mechanizm: sposób jedzenia staje się narzędziem regulowania czegoś zupełnie innego. Leczenie wymaga zwykle współpracy psychoterapeuty, lekarza i dietetyka.
Czym są zaburzenia odżywiania?
To zaburzenia psychiczne, w których jedzenie przestaje być kwestią głodu, a staje się sposobem radzenia sobie z emocjami i poczuciem kontroli. Objawy dotyczą ciała, ale mechanizm jest psychiczny, i dlatego same diety czy plany żywieniowe nie wystarczają.
Wbrew rozpowszechnionemu wyobrażeniu nie rozpoznaje się ich po wyglądzie. Osoba z zaburzeniem odżywiania może mieć każdą masę ciała, a jej wyniki badań mogą być długo prawidłowe.
To grupa zaburzeń o poważnych konsekwencjach somatycznych, z istotnie podwyższoną śmiertelnością, dlatego leczenie prowadzi się zespołowo: psychoterapeuta, lekarz, często dietetyk.
Jakie są rodzaje zaburzeń odżywiania?
Pod jedną nazwą kryje się kilka odrębnych obrazów. Terapia wygląda inaczej w każdym z nich. W PsychoNovatis prowadzimy terapię anoreksji, bulimii, napadowego objadania się (ang. binge eating disorder) i ARFID (unikające lub ograniczające przyjmowanie pokarmów, ang. avoidant/restrictive food intake disorder) w nurcie CBT, a przy objawach somatycznych najpierw potrzebny jest lekarz.
- Obrazy potrafią przechodzić jeden w drugi: anoreksja bywa poprzedzana lub zastępowana bulimią
- Zaburzeniom odżywiania bardzo często towarzyszy depresja lub zaburzenie lękowe
| Rodzaj | Na czym polega |
|---|---|
| Anoreksja (jadłowstręt psychiczny) | Ograniczanie jedzenia, silny lęk przed przytyciem, zaburzony obraz własnego ciała |
| Bulimia | Napady objadania się, po których następują zachowania kompensacyjne: wymioty, głodówki, nadmierny wysiłek |
| Napadowe objadanie się (BED) | Powtarzające się epizody objadania bez zachowań kompensacyjnych, z poczuciem utraty kontroli |
| ARFID | Unikanie pokarmów z powodu obrzydzenia, lęku lub wybiórczości, bez motywu sylwetki |
| Pica (łaknienie spaczone) | Regularne jedzenie substancji, które nie są pożywieniem, np. ziemi, kredy, papieru czy tynku |
| Zaburzenie ruminacji i regurgitacji | Celowe i powtarzające się cofanie połkniętego pokarmu do ust, gdzie jest ponownie przeżuwany i połykany albo wypluwany |
| Inne określone zaburzenia odżywiania | Obrazy, które nie spełniają kryteriów powyższych, a wyraźnie utrudniają życie, np. anoreksja atypowa, zaburzenie przeczyszczania się czy zespół jedzenia nocnego |
| Ortoreksja | Obsesyjne skupienie na „zdrowym” jedzeniu, prowadzące do coraz węższej diety i wycofania z życia społecznego |
Kiedy warto umówić wizytę
Sygnałem nie jest waga, tylko ilość miejsca, jaką jedzenie zajmuje w Twojej głowie.
- Myślisz o jedzeniu, kaloriach albo sylwetce przez większą część dnia
- Jesz w ukryciu, kłamiesz na temat posiłków albo unikasz jedzenia przy ludziach
- Po jedzeniu pojawia się wstyd, poczucie winy albo potrzeba „naprawienia” tego wysiłkiem czy głodówką
- Ważysz się wielokrotnie w ciągu dnia, a wynik decyduje o Twoim nastroju
- Bliscy zaczęli komentować Twoje jedzenie, a Ty reagujesz złością albo zaprzeczaniem
Jak przebiega diagnoza zaburzeń odżywiania?
Tak, diagnozuje się je, na podstawie wywiadu klinicznego według kryteriów ICD-11 i DSM-5: co, kiedy i w jakich okolicznościach jesz, jakie towarzyszą temu myśli i jak wygląda relacja z własnym ciałem.
Zacznij od konsultacji psychologicznej, nie potrzebujesz skierowania. Równolegle potrzebna jest ocena stanu somatycznego u lekarza: morfologia, elektrolity, praca tarczycy, u kobiet cykl miesiączkowy. Nie jest to formalność, to warunek bezpiecznego prowadzenia terapii.
- Pomocne bywają kwestionariusze przesiewowe, m.in. EAT-26; mierzą nasilenie, nie zastępują rozpoznania
- Przy znacznym niedoborze masy ciała leczenie zaczyna się od stabilizacji stanu zdrowia, nie od psychoterapii
- Sprawdzamy też, czy nie współwystępuje depresja, zaburzenie lękowe albo samookaleczenia
Leczenie farmakologiczne i niefarmakologiczne
Podstawą jest psychoterapia, w zaburzeniach odżywiania dobrze przebadaną metodą jest terapia poznawczo-behawioralna w wersji przeznaczonej dla tych zaburzeń (CBT-E). Pracujemy nad przywróceniem regularnego jedzenia, nad przekonaniami o ciele i wadze oraz nad emocjami, które napędzają objawy.
Leczenie farmakologiczne ma tu rolę pomocniczą i dotyczy głównie zaburzeń współistniejących, depresji czy lęku. Decyduje o nim lekarz psychiatra, a konsultację psychiatryczną umówisz u nas; psycholożki i psychoterapeutki leków nie przepisują.
Trzeci filar to opieka somatyczna, kontrola stanu zdrowia, a często również współpraca z dietetykiem klinicznym. Terapia prowadzona w oderwaniu od stanu ciała bywa nieskuteczna, a przy niedowadze wręcz ryzykowna.
Ile może trwać terapia
To jedna z dłuższych terapii. Według wytycznych NICE indywidualna terapia poznawczo-behawioralna ukierunkowana na zaburzenia odżywiania obejmuje u dorosłych zwykle do 20 sesji przy bulimii, 16 do 20 przy napadowym objadaniu się i do 40 sesji w ciągu 40 tygodni przy anoreksji, więc przy anoreksji praca rozkłada się na wiele miesięcy.
Pierwsze zmiany dotyczą zachowań, regularności posiłków, i bywają widoczne stosunkowo szybko. Zmiana relacji z własnym ciałem trwa najdłużej i jest tym, co realnie chroni przed nawrotem. Pośpiech na tym etapie zwykle się mści.
Terapia zaburzeń odżywiania: gabinety w Lublinie
Przyjmujemy w trzech gabinetach w Lublinie: na Wrotkowie przy ul. Nałkowskich 213g, w Śródmieściu przy ul. Misjonarskiej 20 i przy ul. Chmielnej 2A. Gabinety na Wrotkowie i przy Misjonarskiej są czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00.
Pierwsza wizyta to konsultacja, rozmowa o tym, z czym przychodzisz, bez konieczności nazywania problemu i bez zobowiązania do dalszych spotkań. Sesja trwa 50 minut i kosztuje 200 zł.
W placówce nie ma stacjonarnej recepcji, sprawy organizacyjne załatwiasz telefonicznie pod numerem 690 214 130 albo przez kalendarz online.
Czy terapia zaburzeń odżywiania online jest możliwa?
W PsychoNovatis każda ze specjalistek prowadzi sesje online i jest to pełnoprawna terapia, a nie wersja awaryjna. Badania nad psychoterapią prowadzoną zdalnie wskazują skuteczność porównywalną ze spotkaniami w gabinecie.
Forma zdalna sprawdza się dobrze, w tym w pracy nad regularnością posiłków. Warunkiem jest stabilny stan somatyczny i stała kontrola lekarska, przy znacznym niedoborze masy ciała potrzebny jest kontakt bezpośredni i powiemy o tym otwarcie.
Potrzebujesz miejsca, w którym nikt Ci nie przerwie, i stabilnego łącza. Cena jest taka sama jak za wizytę w gabinecie.
Źródła
- Arcelus J., Mitchell A.J., Wales J. i in. Mortality rates in patients with anorexia nervosa and other eating disorders. A meta-analysis of 36 studies. Archives of General Psychiatry, 2011, 68(7). pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21727255
- Atwood M.E., Friedman A. A systematic review of enhanced cognitive behavioral therapy (CBT-E) for eating disorders. International Journal of Eating Disorders, 2020. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31840285
- National Institute for Health and Care Excellence. Eating disorders: recognition and treatment (NG69), 2017. nice.org.uk/guidance/ng69
Często zadawane pytania
Czy sama psychoterapia wystarczy?
Przy zaburzeniach odżywiania konieczna bywa równoległa opieka lekarska i dietetyczna, zwłaszcza gdy stan somatyczny jest zagrożony.
Czy muszę mieć postawioną diagnozę, żeby przyjść?
Nie. Wystarczy, że sposób jedzenia zaczyna organizować Twoje życie i chcesz to zmienić.
Od czego zaczynamy?
Od rozmowy o tym, jak wygląda sytuacja teraz, i oceny, czy potrzebna jest równoległa opieka medyczna.
Specjalistki w tej dziedzinie




Posłuchaj i przeczytaj
ArtykułTerapia rodzinna przy anoreksji i bulimii u młodzieży: dla kogo i jak przebiega
8 min czytania
ArtykułZaburzenia odżywiania u nastolatków: sygnały, rodzaje i kiedy najpierw do lekarza
7 min czytania
ArtykułRodzaje zaburzeń odżywiania: anoreksja, bulimia, napadowe objadanie się oraz sygnały i leczenie
6 min czytania
Nie musisz radzić sobie sam.
Pierwsza wizyta to zwykła rozmowa, bez oceniania, we własnym tempie. Wybierz specjalistkę i termin, który Ci pasuje. Stacjonarnie w Lublinie lub online.

