Terapia zaburzeń osobowości

Czym są zaburzenia osobowości

Zaburzenie osobowości to utrwalony wzorzec przeżywania i zachowania, który wyraźnie odbiega od norm kulturowych, jest sztywny, obejmuje wiele obszarów życia i prowadzi do cierpienia albo do poważnych trudności w relacjach i pracy.

Dwie rzeczy warto powiedzieć od razu. Po pierwsze: to nie jest ocena człowieka ani wyrok. Po drugie: osobowości nie diagnozuje się z jednego zachowania ani z jednego trudnego okresu, wzorzec musi być trwały i obecny od okresu dorastania lub wczesnej dorosłości.

Nowa klasyfikacja ICD-11 odchodzi od sztywnego podziału na typy na rzecz oceny nasilenia trudności, łagodne, umiarkowane, głębokie, oraz dominujących cech. Podejście opisowe, wciąż powszechnie używane, dzieli je na trzy wiązki.

Rodzaje zaburzeń osobowości

Klasyczny podział wyróżnia trzy wiązki. Poniżej te, z którymi pacjenci zgłaszają się najczęściej.

• Najczęstszym powodem zgłoszenia jest wiązka B i C, zwłaszcza osobowość borderline, unikająca i zależna
• Rozpoznania z różnych wiązek mogą współwystępować; czysty obraz jednego typu jest rzadkością
• Osobowości bardzo często towarzyszy depresja lub zaburzenie lękowe: i to zwykle z ich powodu ludzie trafiają na pierwszą wizytę

Kiedy warto umówić wizytę

Sygnałem nie jest pojedynczy kryzys, tylko powtarzalność: te same schematy w kolejnych relacjach, pracach i sytuacjach.

• Twoje związki kończą się w podobny sposób, choć za każdym razem to inna osoba
• Emocje są nieproporcjonalne do sytuacji i trudno je opanować
• Masz poczucie, że nie wiesz, kim naprawdę jesteś, albo że zmieniasz się zależnie od towarzystwa
• Wielokrotnie słyszałeś od różnych osób podobne uwagi o swoim zachowaniu
• Kolejne terapie kończyły się na objawach, lęku, depresji, a problem wracał

Diagnoza zaburzeń osobowości: jak przebiega

Tak, diagnozuje się je, ale jest to proces, a nie jedna wizyta. Rozpoznanie wymaga wywiadu obejmującego całą historię życia i relacji, a nie tylko obecnego stanu.

Zacznij od konsultacji psychologicznej, nie potrzebujesz skierowania. Formalne rozpoznanie stawia lekarz psychiatra, często we współpracy z psychologiem prowadzącym diagnozę pogłębioną. Dobra wiadomość jest taka, że do rozpoczęcia terapii rozpoznanie nie jest konieczne, pracować można nad tym, co realnie przeszkadza.

• Sprawdzamy najpierw, czy objawy nie wynikają z depresji, choroby afektywnej dwubiegunowej, PTSD albo uzależnienia, dają podobny obraz, a leczy się je inaczej
• Diagnozy nie stawia się w trakcie kryzysu ani wkrótce po traumie
• U osób poniżej 18 roku życia rozpoznania osobowości zasadniczo się nie stawia: osobowość wciąż się kształtuje

Leczenie farmakologiczne i niefarmakologiczne

Podstawą jest psychoterapia, długoterminowa i to ona zmienia obraz. Najlepiej udokumentowane podejścia to terapia dialektyczno-behawioralna (DBT), terapia schematów, terapia oparta na mentalizacji (MBT) i podejście psychodynamiczne.

Nie istnieje lek na zaburzenie osobowości i żaden psychiatra go nie zaproponuje. Farmakoterapia dotyczy objawów towarzyszących, depresji, lęku, nasilonej impulsywności, i bywa istotnym wsparciem, ale nie zastępuje terapii. Decyduje o niej lekarz.

Wbrew rozpowszechnionej opinii zaburzenia osobowości są uleczalne w sensie praktycznym: wzorce da się zmienić, a badania nad terapią osobowości borderline pokazują to najwyraźniej ze wszystkich rozpoznań w tej grupie.

Ile może trwać terapia

To najdłuższe terapie w naszej ofercie, liczone w latach, nie w miesiącach. Programy o potwierdzonej skuteczności obejmują zwykle od roku do dwóch lat regularnej pracy.

Mówimy o tym otwarcie na pierwszej wizycie, bo realistyczne oczekiwania są tu częścią leczenia. Zmiany nie przychodzą skokowo: najpierw stabilizuje się to, co najbardziej dokucza, potem zmieniają się reakcje, a na końcu sposób budowania relacji.

Leczenie zaburzeń osobowości w Lublinie

Przyjmujemy w dwóch gabinetach w Lublinie: na Wrotkowie przy ul. Nałkowskich 213g i w Śródmieściu przy ul. Misjonarskiej 20, od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00.

Pierwsza wizyta to konsultacja, rozmowa o tym, z czym przychodzisz, bez konieczności nazywania problemu i bez zobowiązania do dalszych spotkań. Sesja trwa 50 minut i kosztuje 180–200 zł, w zależności od specjalistki.

W placówce nie ma stacjonarnej recepcji, sprawy organizacyjne załatwiasz telefonicznie pod numerem 690 214 130 albo przez kalendarz online.

Terapia zaburzeń osobowości online: czy jest możliwa i zalecana

W PsychoNovatis każda ze specjalistek prowadzi sesje online i jest to pełnoprawna terapia, a nie wersja awaryjna. Badania nad psychoterapią prowadzoną zdalnie wskazują skuteczność porównywalną ze spotkaniami w gabinecie.

Forma zdalna jest skuteczna i sprawdza się w pracy długoterminowej. Przy nasilonych trudnościach, kryzysach i samookaleczeniach potrzebny jest jednak kontakt bezpośredni oraz równoległa opieka psychiatryczna, powiemy o tym wprost, jeśli taka będzie sytuacja.

Potrzebujesz miejsca, w którym nikt Ci nie przerwie, i stabilnego łącza. Cena jest taka sama jak za wizytę w gabinecie.