OCD (zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne)
Obszary wsparcia
Obszar wsparcia

OCD (zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne)

OCD to nie zamiłowanie do porządku ani pedanteria – to wyczerpujące zaburzenie, w którym natrętne myśli wywołują silny niepokój, a czynności przymusowe mają ten niepokój zdjąć. Ulga jest jednak krótka, więc cykl się powtarza, zabierając z każdym miesiącem coraz więcej czasu i energii. Treść obsesji bywa dla pacjenta wstydliwa i często odwleka to moment zgłoszenia się po pomoc o lata. Standardem leczenia jest terapia poznawczo-behawioralna z ekspozycją i powstrzymaniem reakcji.

Rozpoznanie

Objawy i oznaki

01

Powracające myśli, obrazy lub impulsy odbierane jako obce

02

Przymus wykonania czynności, by zapobiec czemuś złemu

03

Wielokrotne sprawdzanie, mycie lub porządkowanie

04

Powtarzanie czynności w myślach, liczenie

05

Szukanie zapewnień u bliskich

06

Unikanie sytuacji wyzwalających obsesje

07

Wstyd i ukrywanie objawów przed otoczeniem

Sesja terapeutyczna – OCD (zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne)
Jak pomagamy

Metody pracy

Psychoedukacja: jak działa błędne koło obsesji i kompulsji

Ekspozycja z powstrzymaniem reakcji (ERP)

Praca z przecenianiem odpowiedzialności i zagrożenia

Wygaszanie rytuałów myślowych

Ograniczanie zapewnień ze strony bliskich

Zapobieganie nawrotom

Warto wiedzieć
01

Czym jest OCD

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne to natrętne myśli wywołujące silny lęk i czynności wykonywane po to, żeby ten lęk obniżyć – wbrew własnej woli i kosztem godzin dziennie. Z zamiłowaniem do porządku nie ma nic wspólnego: pedant jest ze swojego porządku zadowolony, osoba z OCD cierpi z powodu przymusu.

Obsesje bywają trudne do wypowiedzenia – dotyczą agresji, seksualności czy religii. Warto wiedzieć dwie rzeczy: takie myśli miewa większość ludzi, a ich treść nie mówi nic o tym, kim jesteś.

Sprawdzenie zamka czy umycie rąk przynosi ulgę w kilkanaście sekund – i dokładnie dlatego OCD się utrwala. Za każdym razem potrzeba jednak trochę więcej. Terapia przerywa ten obieg nie przez walkę z myślami, tylko przez powstrzymanie reakcji na nie.

02

Rodzaje OCD

Objawy układają się w kilka powtarzalnych obrazów. Rozpoznanie postaci ma znaczenie, bo od niej zależy, jak zaplanujemy ekspozycję.

PostaćObsesje i towarzyszące im czynności
ZanieczyszczeniaLęk przed brudem i chorobą; wielokrotne mycie, unikanie dotyku
SprawdzanieLęk przed spowodowaniem szkody; wracanie do drzwi, kuchenki, samochodu
Symetria i porządekNapięcie, gdy coś jest nie tak ustawione; układanie do skutku
Natrętne myśli agresywneObrazy krzywdzenia bliskich; unikanie ostrych przedmiotów, upewnianie się
Natrętne myśli o treści seksualnej lub religijnejSilny wstyd i poczucie winy; rytuały myślowe, modlitwa na uspokojenie
GromadzenieLęk przed wyrzuceniem czegoś potrzebnego; niemożność pozbycia się rzeczy
03

Kiedy warto umówić wizytę

Sygnałem nie jest sama obecność natrętnych myśli, tylko czas i przestrzeń, które zabierają rytuały.

  • Czynności zajmują ponad godzinę dziennie albo opóźniają wyjście z domu
  • Wiesz, że są nadmiarowe, a mimo to nie potrafisz ich powstrzymać
  • Zaczynasz unikać miejsc i sytuacji, które uruchamiają natrętne myśli
  • Angażujesz bliskich w upewnianie się albo w wykonywanie rytuałów za Ciebie
04

Diagnoza OCD

Tak, OCD się diagnozuje. Rozpoznanie opiera się na wywiadzie klinicznym według kryteriów ICD-11 i DSM-5: jakie myśli się pojawiają, jakie czynności im towarzyszą, ile czasu dziennie zajmują i jak bardzo ograniczają życie.

Pierwszym krokiem może być konsultacja u psychoterapeuty – nie potrzebujesz skierowania. Przy nasilonych objawach równolegle kierujemy do lekarza psychiatry, bo w OCD połączenie terapii z farmakoterapią bywa skuteczniejsze niż każda z metod osobno.

Sprawdzamy też, czy nie mamy do czynienia z lękiem uogólnionym lub hipochondrią – bywają mylone, a prowadzi się je inaczej. Bardzo często współwystępuje depresja i to również weryfikujemy.

05

Leczenie farmakologiczne i niefarmakologiczne

Standardem jest terapia poznawczo-behawioralna z ekspozycją i powstrzymaniem reakcji (ERP) – metoda o najlepiej udokumentowanej skuteczności w OCD. Stopniowo wystawiamy Cię na sytuacje wywołujące lęk i uczymy powstrzymywać rytuał, który zwykle po nich następował.

Wymaga to odwagi, ale odbywa się małymi krokami, w uzgodnionym tempie – zaczynamy od sytuacji budzących umiarkowany lęk, nie od najtrudniejszej.

Przy OCD o umiarkowanym i dużym nasileniu wytyczne zalecają połączenie terapii z farmakoterapią. Leki przepisuje wyłącznie lekarz psychiatra; jeśli konsultacja jest wskazana, mówimy o tym już na etapie diagnozy.

06

Ile może trwać terapia

OCD leczy się dłużej niż większość zaburzeń lękowych – realny horyzont to zwykle kilka miesięcy regularnej pracy, czasem dłużej, gdy objawy trwały latami.

Postęp mierzy się spadkiem czasu poświęcanego rytuałom i odzyskiwaniem obszarów życia, nie zniknięciem natrętnych myśli. Myśli mogą się nadal pojawiać – zmienia się to, ile mają nad Tobą władzy.

07

Leczenie OCD w Lublinie

Przyjmujemy w dwóch gabinetach w Lublinie: na Wrotkowie przy ul. Nałkowskich 213g i w Śródmieściu przy ul. Misjonarskiej 20, od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00.

Pierwsza wizyta to konsultacja – rozmowa o tym, z czym przychodzisz, bez konieczności nazywania problemu i bez zobowiązania do dalszych spotkań. Sesja trwa 50 minut i kosztuje 180–200 zł, w zależności od specjalistki.

W placówce nie ma stacjonarnej recepcji – sprawy organizacyjne załatwiasz telefonicznie pod numerem 690 214 130 albo przez kalendarz online.

08

Terapia OCD online – czy jest możliwa i zalecana

Tak. W PsychoNovatis każda ze specjalistek prowadzi sesje online i jest to pełnoprawna terapia, a nie wersja awaryjna. Badania nad terapią poznawczo-behawioralną prowadzoną zdalnie wskazują skuteczność porównywalną ze spotkaniami w gabinecie.

Przy OCD sesje zdalne mają praktyczną zaletę: część ćwiczeń dotyczy domu — kuchni, łazienki, zamków w drzwiach. Pracując z domu, jesteś dokładnie tam, gdzie rytuały się rozgrywają.

Formę można zmieniać w trakcie. Potrzebujesz miejsca, w którym nikt Ci nie przerwie, i stabilnego łącza. Cena jest taka sama jak za wizytę w gabinecie.

Nie musisz wiedzieć, od czego zacząć. Wystarczy, że się odezwiesz – resztę ustalimy razem.

Centrum Terapii PsychoNovatis
FAQ

Często zadawane pytania

01

Czy natrętne myśli oznaczają, że mogę zrobić coś złego?

Nie. Treść obsesji jest sprzeczna z wartościami osoby, która ich doświadcza – i właśnie dlatego budzi tak silny niepokój. Same myśli nie przekładają się na działanie.

02

Czy OCD wymaga leków?

Część osób korzysta z farmakoterapii równolegle z psychoterapią, ale decyzję podejmuje lekarz psychiatra. Terapia poznawczo-behawioralna z ekspozycją bywa prowadzona także samodzielnie.

03

Ile trwa leczenie OCD?

To zwykle proces dłuższy niż przy fobii specyficznej. Realny plan i częstotliwość spotkań ustalamy po etapie diagnostycznym.

04

Czy bliscy powinni pomagać w rytuałach?

Udział bliskich w rytuałach – choć wynika z troski – podtrzymuje zaburzenie. W terapii ustalamy, jak stopniowo z tego wychodzić, żeby nie było to dla nikogo zaskoczeniem.

Zespół

Specjalistki w tej dziedzinie

Martyna Jakubiszak
01

Martyna Jakubiszak

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Marcela Kwiecień
02

Marcela Kwiecień

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Izabela Stanowska
03

Izabela Stanowska

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Marta Kotłowska
04

Marta Kotłowska

Psycholog, psychoterapeutka psychodynamiczna (wts.)

Pierwszy krok

Nie musisz radzić sobie sam.

Pierwsza wizyta to zwykła rozmowa – bez oceniania, we własnym tempie. Wybierz specjalistkę i termin, który Ci pasuje. Stacjonarnie w Lublinie lub online.

Bliskie terminy
Dyskrecja i poufność
Praca pod superwizją