Osobowość zależna emocjonalnie
Obszary wsparcia
Obszar wsparcia

Terapia zależności emocjonalnej

Osobowość zależna oznacza trwały wzorzec oddawania odpowiedzialności za własne życie innym: partnerowi, rodzicowi, szefowi. Nawet drobne decyzje wymagają wtedy potwierdzenia z zewnątrz, a perspektywa samodzielności budzi realny lęk. Osoby z tym wzorcem często zostają w relacjach, które im szkodzą, bo alternatywa, bycie samemu, wydaje się nie do udźwignięcia. Terapia buduje sprawczość małymi krokami.

Rozpoznanie

Objawy i oznaki

01

Trudność z podjęciem nawet drobnej decyzji bez rady

02

Uleganie, żeby nie stracić akceptacji

03

Lęk przed zostaniem samemu

04

Poczucie bezradności poza relacją

05

Trudność z wyrażaniem sprzeciwu

06

Szybkie wchodzenie w nową relację po zakończeniu poprzedniej

Sesja terapeutyczna, Osobowość zależna emocjonalnie
Jak pomagamy

Metody pracy

Budowanie poczucia sprawczości małymi krokami

Trening podejmowania decyzji

Praca z lękiem przed samodzielnością

Nauka wyrażania własnego zdania i granic

Przyglądanie się schematom z wczesnych relacji

Warto wiedzieć
01

Czym jest zależność emocjonalna

To wzorzec relacyjny, w którym poczucie własnej wartości i spokój zależą od obecności oraz reakcji drugiej osoby. Nie chodzi o zwykłą bliskość ani o tęsknotę, chodzi o stan, w którym bez potwierdzenia z zewnątrz trudno normalnie funkcjonować.

Zależność emocjonalna nie jest osobnym rozpoznaniem w klasyfikacjach chorób, choć w skrajnym nasileniu bywa opisywana jako osobowość zależna. Najczęściej jest zjawiskiem relacyjnym: pojawia się w konkretnych związkach i w konkretnym układzie ról.

Cierpienie nie bierze się tu z braku miłości, tylko z lęku przed jej utratą, i to on, a nie sam partner, jest tematem terapii.

02

Co może powodować zależność emocjonalną

Za zależnością zwykle stoi wczesne doświadczenie nieprzewidywalnej bliskości, takiej, która raz była, a raz znikała bez wyjaśnienia.

  • Niespójna opieka w dzieciństwie: naprzemienna czułość i chłód, których dziecko nie umiało przewidzieć
  • Rola dziecka odpowiedzialnego za nastrój rodzica, nauka, że spokój trzeba stale zapracowywać
  • Wcześniejsza relacja z osobą wycofującą się lub karzącą milczeniem
  • Doświadczenie porzucenia albo nagłej utraty bliskiej osoby
  • Niska samoocena, przy której obecność partnera staje się jedynym dowodem własnej wartości
03

Kiedy warto umówić wizytę

Wtedy, gdy relacja przestaje dawać poczucie bezpieczeństwa, a zaczyna je pochłaniać.

  • Panikujesz, gdy druga osoba nie odpisuje, i nie umiesz zająć się niczym innym
  • Rezygnujesz z własnych planów, znajomych i zainteresowań, żeby być dostępnym
  • Godzisz się na zachowania, które wcześniej uznałbyś za nie do przyjęcia
  • Wielokrotnie wracasz do związku, o którym sam mówisz, że Cię niszczy
  • Sama myśl o samotności budzi lęk większy niż perspektywa trwania w tej relacji
04

Diagnoza: czy zależność emocjonalną się diagnozuje

Nie ma rozpoznania o nazwie „zależność emocjonalna”. Na konsultacji ustalamy natomiast, czy chodzi o wzorzec obecny w tym jednym związku, czy o utrwalony sposób funkcjonowania we wszystkich bliskich relacjach, bo to zupełnie inna praca terapeutyczna.

Zacznij od konsultacji psychologicznej, nie potrzebujesz skierowania. Sprawdzamy też, czy pod spodem nie ma depresji ani zaburzenia lękowego; jeśli tak, kierujemy do lekarza psychiatry.

  • Ustalamy historię relacji: czy schemat powtarza się z różnymi osobami
  • Odróżniamy zależność emocjonalną od osobowości zależnej, która jest formalnym rozpoznaniem
  • Osobno pytamy o przemoc. Jeśli w relacji jest przemoc, priorytetem jest bezpieczeństwo, a nie praca nad więzią, powiemy o tym wprost
05

Leczenie farmakologiczne i niefarmakologiczne

Leczenia farmakologicznego zależności emocjonalnej nie ma. Leki bywają potrzebne wtedy, gdy towarzyszy jej depresja albo nasilony lęk, decyduje o tym lekarz psychiatra; my leków nie przepisujemy.

Właściwą metodą jest psychoterapia indywidualna. Pracujemy nad wzorcem przywiązania, nad lękiem przed opuszczeniem i nad odbudową tego, co zostało oddane relacji: własnych granic, decyzji, kontaktów, zainteresowań.

Terapia nie polega na przekonywaniu Cię do odejścia. Celem jest odzyskanie wyboru, żeby zostanie albo odejście było Twoją decyzją, a nie skutkiem lęku. Gdy oboje partnerzy chcą pracować nad relacją, uzupełnieniem bywa terapia par; przy przemocy nie jest ona wskazana.

06

Ile może trwać terapia

To praca liczona raczej w miesiącach niż w tygodniach, zwykle od kilkunastu do kilkudziesięciu spotkań. Zmienia się tu sposób budowania bliskości, a ten kształtował się latami.

Postęp bywa nieoczywisty i nierówny, zwłaszcza gdy w trakcie terapii relacja nadal trwa. Pierwszym realnym sygnałem zmiany jest zwykle moment, w którym po raz pierwszy stawiasz granicę i wytrzymujesz niepokój, który po niej przychodzi.

07

Leczenie zależności emocjonalnej w Lublinie

Przyjmujemy w dwóch gabinetach w Lublinie: na Wrotkowie przy ul. Nałkowskich 213g i w Śródmieściu przy ul. Misjonarskiej 20, od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00–20:00.

Pierwsza wizyta to konsultacja, rozmowa o tym, z czym przychodzisz, bez konieczności nazywania problemu i bez zobowiązania do dalszych spotkań. Sesja trwa 50 minut i kosztuje 180–200 zł, w zależności od specjalistki.

W placówce nie ma stacjonarnej recepcji, sprawy organizacyjne załatwiasz telefonicznie pod numerem 690 214 130 albo przez kalendarz online.

08

Terapia zależności emocjonalnej online: czy jest możliwa i zalecana

W PsychoNovatis każda ze specjalistek prowadzi sesje online i jest to pełnoprawna terapia, a nie wersja awaryjna. Badania nad psychoterapią prowadzoną zdalnie wskazują skuteczność porównywalną ze spotkaniami w gabinecie.

Forma zdalna jest w pełni skuteczna. Jedna rzecz jest tu jednak ważniejsza niż zwykle: sesja musi być prywatna. Rozmowa prowadzona w mieszkaniu, w którym partner może wejść do pokoju, nie da Ci swobody, jeśli nie ma takiego miejsca, lepszym rozwiązaniem jest gabinet.

Potrzebujesz miejsca, w którym nikt Ci nie przerwie, i stabilnego łącza. Cena jest taka sama jak za wizytę w gabinecie.

FAQ

Często zadawane pytania

01

Czy chodzi o to, żebym przestał potrzebować ludzi?

Nie. Celem nie jest samowystarczalność, tylko odzyskanie wpływu na własne decyzje i możliwość bycia w relacji z wyboru, a nie z lęku.

02

Czy to da się zmienić po latach?

Tak. Wzorzec jest wyuczony, więc podlega zmianie, choć wymaga czasu i regularnej pracy.

03

Od czego zaczynamy?

Od rozpoznania sytuacji, w których oddajesz decyzję innym, i zbudowania pierwszych obszarów samodzielności.

Zespół

Specjalistki w tej dziedzinie

Martyna Jakubiszak
01

Martyna Jakubiszak

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Marcela Kwiecień
02

Marcela Kwiecień

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Izabela Stanowska
03

Izabela Stanowska

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Magdalena Pliżga-Szwajgier
04

Magdalena Pliżga-Szwajgier

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Paula Kozaczuk
05

Paula Kozaczuk

Psycholog, psychoterapeutka poznawczo-behawioralna (wts.)

Pierwszy krok

Nie musisz radzić sobie sam.

Pierwsza wizyta to zwykła rozmowa, bez oceniania, we własnym tempie. Wybierz specjalistkę i termin, który Ci pasuje. Stacjonarnie w Lublinie lub online.

Bliskie terminy
Dyskrecja i poufność
Praca pod superwizją