Czy psycholog może przepisać leki? Kto wystawia receptę i co robi psycholog

Czy psycholog może przepisać leki?

Psycholog nie przepisuje leków: ustawa przypisuje wystawianie recept lekarzowi, a usługi psychologa nie obejmują recept. Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty mówi, że lekarz wystawia recepty na leki (art. 45 ust. 1a). Ustawa o zawodzie psychologa wymienia diagnozę, opiniowanie, orzekanie, psychoterapię i pomoc psychologiczną, a recept nie wymienia (art. 4 ust. 1).

Nowa ustawa o zawodzie psychologa została ogłoszona 18 lutego 2026 roku i zastąpi dotychczasową 19 maja 2028 roku (art. 160-161). Jej lista świadczeń psychologicznych (art. 23 ust. 2) również nie obejmuje recept.

Kto może przepisać lek na zaburzenia psychiczne?

Lek na zaburzenia psychiczne przepisuje lekarz, a nie psycholog, i do lekarza psychiatry nie potrzebujesz skierowania. Ustawa o zawodach lekarza zalicza do wykonywania zawodu lekarza rozpoznawanie chorób i leczenie (art. 2 ust. 1). Pacjent.gov.pl wskazuje, że skierowanie nie jest potrzebne do lekarza psychiatry w trybie ambulatoryjnym.

PsychoLogic

Jesienna chandra czy depresja sezonowa?

Wszystkie odcinki Subskrybuj kanał

Co może zrobić psycholog, skoro nie przepisuje leków?

Psycholog prowadzi diagnozę psychologiczną i udziela pomocy psychologicznej, a może też prowadzić psychoterapię. Ustawa o zawodzie psychologa wymienia też opiniowanie oraz orzekanie, jeśli przepisy odrębne tak przewidują (art. 4 ust. 1). Ocenę objawów prowadzi psycholog przygotowany do diagnostyki, a formalne rozpoznanie medyczne należy do lekarza.

Decyzje o leczeniu także należą do lekarza. Różnicę między psychologiem a psychoterapeutą wyjaśnia osobny tekst.

Co robi psycholog, gdy widzi wskazania do konsultacji z lekarzem?

W PsychoNovatis psycholog zaleca konsultację psychiatryczną wtedy, gdy widzi do niej wskazania, a nie z automatu. W naszym zespole nie ma psychiatry, a farmakoterapia odbywa się poza placówką. Decyzję o leku podejmuje lekarz, nie psycholog. Zalecenie wynika z konsultacji psychologicznych, których przed terapią odbywa się średnio 3-4.

Sygnały, przy których umawia się wizytę u psychiatry, opisuje tekst o tym, kiedy iść do psychiatry.

Czy do psychiatry potrzebne jest skierowanie?

Do lekarza psychiatry w trybie ambulatoryjnym nie potrzebujesz skierowania od psychologa ani od innego lekarza, także w centrum zdrowia psychicznego. Tak wskazuje pacjent.gov.pl. Bez skierowania można też zgłosić się w celu leczenia uzależnienia lub współuzależnienia. Młodzież również nie potrzebuje skierowania do psychiatry, a zgodę na jej leczenie określa art. 17 ustawy o prawach pacjenta.

Do centrum zdrowia psychicznego zgłaszają się osoby pełnoletnie, jeśli centrum działa na obszarze ich zamieszkania. Zgłoszenie przyjmuje punkt zgłoszeniowo-koordynacyjny, bez wcześniejszej rejestracji. W przypadkach pilnych termin ma być ustalony nie później niż 72 godziny od zgłoszenia. Zgodę na leczenie młodzieży określa art. 17 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Według ust. 1 pacjent, w tym małoletni, który ukończył 16 lat, ma prawo do wyrażenia zgody na badanie lub inne świadczenia zdrowotne. Według ust. 2 przedstawiciel ustawowy pacjenta małoletniego ma prawo do wyrażenia zgody. Według ust. 3 małoletni, który ukończył 16 lat, ma prawo do wyrażenia sprzeciwu mimo zgody przedstawiciela ustawowego, a wtedy wymagane jest zezwolenie sądu opiekuńczego.

PsychoLogic

Czy czujesz niepokój nawet wtedy, gdy nic się nie dzieje?

Czy samo spotkanie z psychologiem i psychoterapia wystarczą bez leku?

Czy samo spotkanie z psychologiem i psychoterapia wystarczą, zależy od rozpoznania i nasilenia objawów, a decyzję o leku podejmujesz razem z lekarzem. Wytyczne NICE z 2022 roku dla dorosłych z nowym epizodem depresji o większym nasileniu wymieniają jako metody pierwszego wyboru zarówno połączenie indywidualnej CBT z lekiem, jak i samą indywidualną CBT.

Wybór ma być wspólną decyzją z pacjentem, który ma prawo odmówić leczenia (rekomendacja 1.6.1). Wytyczne dotyczą depresji. Przy innych rozpoznaniach obowiązują inne zalecenia.

Co z lekiem, który już przyjmujesz, gdy zaczynasz chodzić do psychologa?

Lek przepisany przez lekarza zostaje pod opieką tego lekarza także wtedy, gdy chodzisz do psychologa: zmianę dawki lub odstawienie omawiasz z nim. NHS ostrzega, żeby nie przerywać przyjmowania leku przeciwdepresyjnego nagle ani bez rozmowy z lekarzem. NICE radzi osobom przyjmującym lek, by o jego odstawieniu rozmawiały z osobą, która go przepisała (rekomendacja 1.4.12).

NICE zaleca wyjaśniać pacjentom, że dawkę zmniejsza się etapami, a większość osób odstawia leki skutecznie (rekomendacja 1.4.12). Objawy odstawienia nie dotyczą wszystkich i różnią się nasileniem (rekomendacja 1.4.13). Psycholog nie zmienia dawki, bo nie wystawia recept.

Co zrobić dziś, jeśli zastanawiasz się nad lekiem?

Jeśli zastanawiasz się, czy psycholog przepisze Ci lek, zacznij od zapisania objawów, a potem wybierz wizytę u lekarza psychiatry albo konsultację psychologiczną. Lek przepisuje lekarz. Lekarz, planując leczenie, bierze pod uwagę historię dotychczasowego leczenia (NICE, rekomendacja 1.4.1), więc na wizycie przyda się lista przyjmowanych dotąd leków. Konsultacja psychologiczna pomaga ocenić objawy i wybrać dalszą drogę.

1. 1Zapisz, jakie objawy masz i od kiedy.
2. 2Zapisz, jakie leki już przyjmujesz.
3. 3Umów wizytę u lekarza psychiatry, nie potrzebujesz skierowania.
4. 4Jeśli chcesz najpierw ocenić objawy, umów konsultację psychologiczną.

Jak zacząć w PsychoNovatis i gdzie szukać pomocy w kryzysie?

W PsychoNovatis psycholog zaczyna od konsultacji, a po niej prowadzimy terapię w nurcie poznawczo-behawioralnym. Przed terapią właściwą odbywają się średnio 3-4 konsultacje, zależnie od przypadku. Sesja trwa 50 minut. Konsultacje porządkują problem i wskazują ścieżkę pomocy. Spotykamy się w Lublinie albo online przez Medfile i ZnanyLekarz.

Przyjmujemy dorosłych i młodzież od 15 roku życia. Psychoterapię prowadzą psycholożki i psychoterapeutki w trakcie szkolenia. Stawki znajdziesz w cenniku, a specjalistki na stronie zespołu.

Przy bezpośrednim zagrożeniu życia dzwoń pod 112. Bez takiego zagrożenia, gdy objawy są ostre, zgłoś się na izbę przyjęć lub SOR. Gdy potrzebujesz pilnej rozmowy, działa całodobowa linia wsparcia 800 70 2222. Szersze wskazówki opisuje osobny tekst o kryzysie psychicznym.